Gdy ogłaszasz obniżkę ceny w sklepie internetowym, obok ceny promocyjnej musisz podać najniższą cenę, która obowiązywała w ciągu 30 dni przed obniżką. To właśnie ona jest punktem odniesienia dla komunikowanego rabatu. Samo przekreślenie ceny regularnej nie wystarczy.
Spis treści
- Czym jest dyrektywa Omnibus i zasada najniższej ceny z 30 dni?
- Kiedy trzeba pokazać najniższą cenę z 30 dni?
- Jak obliczyć najniższą cenę z 30 dni?
- Jak wdrożyć ten obowiązek w sklepie internetowym?
- Jakich błędów unikać?
- Jakie kary grożą za nieprawidłowe oznaczenie obniżki?
- Najczęstsze pytania
Czym jest dyrektywa Omnibus i zasada najniższej ceny z 30 dni?
Dyrektywa Omnibus to potoczna nazwa unijnej dyrektywy 2019/2161, która zmieniła kilka przepisów dotyczących ochrony konsumentów. W Polsce zasady prezentowania obniżek obowiązują od 1 stycznia 2023 roku i wynikają z ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług.
Jeżeli przedsiębiorca informuje o obniżeniu ceny towaru lub usługi, musi obok ceny obniżonej pokazać najniższą cenę stosowaną w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Klient ma dzięki temu widzieć rzeczywisty punkt odniesienia, a nie tylko cenę regularną wybraną przez sprzedawcę.
Kiedy trzeba pokazać najniższą cenę z 30 dni?
Obowiązek powstaje wtedy, gdy komunikat tworzy wrażenie obniżki. Dotyczy między innymi oznaczeń „promocja”, „przecena”, „okazja”, rabatu procentowego oraz zestawienia nowej ceny z wyższą, przekreśloną ceną. Obejmuje sklep internetowy, sprzedaż stacjonarną i reklamę zawierającą cenę.
Nie każda zmiana ceny jest promocją. Jeżeli sklep po prostu zmienia cenę i nie przedstawia tej zmiany jako obniżki, nie musi podawać historycznego minimum. Nadal nie może jednak wprowadzać konsumenta w błąd sposobem prezentacji oferty.
Przepisy przewidują dwie szczególne zasady:
- gdy towar lub usługa są oferowane krócej niż 30 dni, podaje się najniższą cenę od rozpoczęcia oferowania do dnia obniżki,
- przy towarach szybko psujących się lub z krótkim terminem przydatności podaje się cenę sprzed pierwszego zastosowania obniżki.
Jak obliczyć najniższą cenę z 30 dni?
Sprawdź wszystkie ceny, po których dany produkt był oferowany w ciągu 30 dni przed rozpoczęciem promocji, i wybierz najniższą. W obliczeniu trzeba uwzględnić wcześniejsze promocje z tego okresu.
| Historia ceny | Nowa cena | Informacja przy obniżce |
|---|---|---|
| 100 zł przez ostatnie 30 dni | 80 zł | najniższa cena z 30 dni: 100 zł |
| 100 zł, następnie 70 zł przez 3 dni, później 100 zł | 85 zł | najniższa cena z 30 dni: 70 zł |
| produkt oferowany od 12 dni po 50 zł | 45 zł | najniższa cena od rozpoczęcia oferowania: 50 zł |
| produkt szybko psujący się kosztował przed pierwszą obniżką 20 zł | 15 zł | cena sprzed pierwszej obniżki: 20 zł |
Przy odrębnych kampaniach promocyjnych każdą nową obniżkę oceniaj na podstawie właściwego okresu poprzedzającego jej rozpoczęcie. Inaczej wygląda nieprzerwana, stopniowo pogłębiana przecena w ramach jednej kampanii: w takim przypadku punktem odniesienia pozostaje cena sprzed pierwszej obniżki. Rozróżnienie tych scenariuszy opisują wyjaśnienia Prezesa UOKiK.
Jak wdrożyć ten obowiązek w sklepie internetowym?
Poprawne wdrożenie wymaga historii cen, właściwego obliczenia minimum i pokazania go wszędzie tam, gdzie sklep komunikuje obniżkę.
- Zapisuj historię ceny osobno dla każdego produktu i wariantu. System powinien rejestrować datę rozpoczęcia oraz zakończenia obowiązywania każdej ceny.
- Rozróżniaj zwykłą zmianę ceny od ogłoszenia obniżki. Od tego zależy, czy trzeba wyświetlić cenę odniesienia.
- Obliczaj minimum przed uruchomieniem promocji. Uwzględniaj wcześniejsze obniżki, produkty oferowane krócej niż 30 dni i towary szybko psujące się.
- Pokazuj informację przy cenie promocyjnej. Klient nie powinien szukać jej w regulaminie, dymku ani po przejściu do innej części strony.
- Używaj tej ceny do przedstawiania korzyści. Jeśli pokazujesz procent rabatu lub kwotę oszczędności, obliczaj je względem najniższej ceny z 30 dni, a nie dowolnie wybranej ceny regularnej.
- Sprawdź wszystkie miejsca publikacji promocji. Przetestuj kartę produktu, listę produktów, koszyk, banery, reklamy i dane wysyłane do zewnętrznych kanałów.
Nie zakładaj, że platforma lub wtyczka obsługuje wszystkie przypadki prawidłowo. Przed kampanią przetestuj produkt z wcześniejszą promocją, nowy produkt, warianty oraz kilka następujących po sobie zmian ceny.
Jakich błędów unikać?
Najczęstsze problemy wynikają z niepełnej historii cen albo z używania niewłaściwego punktu odniesienia:
- pokazywanie wyłącznie ceny regularnej i ceny promocyjnej,
- obliczanie rabatu od ceny regularnej, gdy najniższa cena z 30 dni była niższa,
- pomijanie wcześniejszych promocji w trzydziestodniowym okresie,
- resetowanie historii po migracji sklepu lub zmianie identyfikatora produktu,
- liczenie jednej historii dla wszystkich wariantów, mimo że miały różne ceny,
- nieczytelna etykieta albo ukrycie ceny odniesienia,
- inna informacja na karcie produktu, liście produktów i w reklamie.
Warto połączyć ten przegląd z kontrolą innych obowiązków informacyjnych, na przykład wymogów rozporządzenia GPSR i prezentacji metod płatności.
Jakie kary grożą za nieprawidłowe oznaczenie obniżki?
Za niewykonanie obowiązków dotyczących informowania o cenach wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej może nałożyć karę do 20 tys. zł. Jeżeli przedsiębiorca naruszy te obowiązki co najmniej trzy razy w ciągu 12 miesięcy od pierwszego stwierdzonego naruszenia, kara może wynieść do 40 tys. zł.
Sposób prezentacji promocji może też zostać oceniony jako praktyka naruszająca zbiorowe interesy konsumentów. W takim postępowaniu Prezes UOKiK może zastosować sankcje przewidziane w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. Dlatego nie warto sprowadzać ryzyka wyłącznie do jednej kwoty kary.
Najczęstsze pytania
Czy mały sklep również musi pokazywać najniższą cenę z 30 dni?
Tak. Wielkość sklepu ani liczba produktów nie zwalniają z obowiązku. Liczy się to, czy przedsiębiorca kieruje ofertę do konsumentów i informuje o obniżce ceny.
Czy trzeba podawać najniższą cenę, jeśli nie ogłaszam promocji?
Nie. Zwykła zmiana ceny bez komunikatu sugerującego obniżkę nie uruchamia tego obowiązku. Ocenia się jednak cały sposób prezentacji, a nie tylko użycie słowa „promocja”.
Czy kupon lub program lojalnościowy podlega tym zasadom?
Stałe korzyści w programie lojalnościowym i rzeczywiście indywidualne rabaty mogą pozostawać poza zasadą 30 dni. Jeżeli jednak kod jest ogłaszany szeroko, dostępny dla dużej grupy albo w praktyce działa jak powszechna promocja, może zostać uznany za informację o obniżce. Mechanizm trzeba ocenić na podstawie jego rzeczywistych warunków.
Czy cenę z 30 dni trzeba pokazać w reklamie?
Tak, jeżeli reklama informuje o obniżce i zawiera cenę. Ustawa nakazuje odpowiednio stosować zasady prezentacji cen również w reklamie.
Jak sprawdzić wdrożenie przed kampanią?
Porównaj informację widoczną dla klienta z pełną historią cen produktu. Test powinien objąć wcześniejszą promocję w ostatnich 30 dniach, produkt oferowany krócej niż 30 dni, warianty oraz kolejne zmiany ceny. Jeżeli system nie zapisuje kompletnej historii, nie da się wiarygodnie potwierdzić poprawności obliczenia.
Sprawdzamy prezentację obniżek podczas audytu technicznego sklepu. Jeśli chcesz zweryfikować konkretne wdrożenie, prześlij adres sklepu i nazwę platformy.
